De wolf

Wolf.

Canis Lupus

Alle honden die we tegenwoordig, als huisdieren houden stammen af van de wolf. De officiele naam van de wolf is " Canis lupus". Wetenschappers hebben door middel van bloedproeven, skelet- en gedragsvergelijkingen kunnen vaststellen dat de wolf de voorvader is van alle honden.

Wie is er bang voor de boze wolf?

De meeste mensen horen voor het eerst van een wolf als ze een sprookje voorgelezen krijgen in hun jeugd. In de sprookjes is de wolf altijd een vals, hongerig en mensetend monster waar iedereen erg bang voor is. Het gekke is dat deze weergave van de wolf absoluut niet klopt met de werkelijkheid. Een wolf zal nooit een mens aanvallen laat staan doden. Zelfs als de wolf in grote hongersnood verkeert zal hij de mens niet als prooi aanvallen. Toch zijn er zeer veel mensen bang van een wolf. Deze angst is vroeger ontstaan toen de wolf op het land van de boer schapen doodden, en zeer indringend huilden. Toch is juist de wolf het meest sociale zoogdier dat er op de aarde leeft. Vanwege zijn sociale aard is het zo dat de afstammelingen van de wolf (honden) de meest nauwe band hebben met de mens.

Communicatie

Wolven kunnen elkaar informatie doorgeven en dit ook begrijpen door middel van een uitgebreid communicatiesysteem. Dit gebeurt met horen van geluiden (auditieve informatie) en door het zien van andere wolven (visuele informatie). Wolven hebben verschillende manieren om geluid te maken, huilen, piepen, jammeren. Elk geluid heeft een eigen betekenis. Door te huilen wil een wolvenroedel laten horen waar zij zich bevinden en het gezamenlijk huilen van een roedel benadrukt het groepsverband waarin zij leven. Met zijn lichaam kan een wolf laten zien hoe hij zich voelt. De houding van het lichaam en de stand van de staart en de oren geeft informatie aan andere wolven. Zoals bijvoorbeeld "ik ben onderdanig", of "ik voel mij hier de sterkste" of "ik ben angstig". Deze houdingen lopen parallel aan het uiterlijk gedrag van honden. Wolven en honden kunne dan ook in principe feilloos met elkaar communiceren, zij het dat wolven extremer zijn in hun uitingen. Net als honden kunnen wolven ook huilen, maar dit geluid wordt slechts aangewend om elkaar te waarschuwen voor naderend gevaar. Sommige hondenrassen neigen ook nog naar het communiceren via het huilen. Denk hierbij aan poolhonden en bijvoorbeeld de Beagle.

Een wolf leeft in familieverband.

De sociale aard van de wolf uit zich in het feit dat wolven in familieverband leven. Dit noemen we een roedel. Binnen de roedel leven een aantal wolven met vaststaande regels. Zo is er een wolvenpaar de baas over de rest van de roedel . Meestal is het mannetje de baas, dit noemen we de alpha reu en hij leeft met zijn uitgekozen vrouwtje, de alpha teef. Meestal zijn de alpha reu en alpha teef ook de sterkste , intelligentste en de meest ervaren dieren uit de roedel. Omdat dit tweetal het sterkst en dus ook het gezondst is mogen alleen zij welpjes (wolvenkinderen) krijgen. Zo zorgt de roedel voor een sterk nageslacht. En dit is weer gericht op het in stand houden van de soort.

Ladder

De opbouw (hiërarchie) van een wolvenroedel kun je vergelijken met een ladder. Bovenaan de ladder staat de alpha reu hij is de hoogste baas. Net hieronder komt zijn vrouw de alpha teef. Dan de andere volwassen wolven. Dan de jonge wolven en onderaan de welpjes . Helemaal onderaan staat de underdog. De underdog is een wolf die er niet helemaal bij hoort en het pispaaltje van de roedel is. De underdog is de zwakste van de familie en eigenlijk een stakker, die niets te vertellen heeft. Toch heeft hij een belangrijke functie binnen de roedel want doordat er een pispaaltje is waar iedere andere wolf zijn frustratie op af kan reageren is de roedel stabiel. De underdog moet alles over zich heen laten komen en mag helemaal niets terug doen, anders wordt hij gedood of uit de roedel weg gejaagd wat in wezen ook neer komt op de dood, omdat het voor een wolf alleen het heel moeilijk is zich in leven te houden. De alpha reu is de baas van alle andere wolven en zij moeten hem absoluut gehoorzamen. Daaronder komt de alpha teef. Zijzelf moet gehoorzamen aan de alpha reu maar alle andere vrouwelijke dieren (onder haar op de ladder) gehoorzamen haar. Dan de volwassen wolven; Deze dieren gehoorzamen zelf aan de alpha reu en zijn weer de baas over hen die onder ze staan op de ladder namelijk de jonge wolven, de welpen en de underdog.

De ladder nog even in schema: vergeleken met het menselijk gezin:

Alpha reu (vader)
Alpha teef (moeder)
Volwassen wolven (oudere kinderen, pubers)
Jonge wolven (jongere kinderen)
Welpen (peuters, kleuters)
Underdog (de hond)

Een roedel bestaat uit 6 tot 15 dieren afhankelijk van het jaargetijde en de aanwezigheid van prooi.

Territorium.

De wolven leven in een door hun bepaald gebied, het jacht of leefgebied. Voor de hond beperkt dit gebied zich doorgaans tot de wijk waarin hij leeft. In dit jachtgebied bevindt zich het territorium. Voor de hond te vertalen naar huis en tuin. In dit gebied mogen geen andere dieren komen. De hond moet zich daar bijstellen en regelmatig vreemde soortgenoten accepteren. Het territorium heeft een sociaal gebied, waarin alleen de wolven met een inniger band binnen de roedel elkaar accepteren. Zie dit gebied als de huiskamer bij de hond. Het laatstse en meest belangrijke is het persoonlijk gebied; dit is een eigen plekje van een wolf alleen. Vergelijk het persoonlijk gebied maar met een hondenmand. Hier laten wolven elkaar volstrekt met rust en kunnen/ moeten zij zich volledig onbedreigd voelen. De grootste vertrouwensschending naar de hond toe is dan ook het dier in zijn mand te bestraffen!!!!!

Alpha reu

Zoals je kan verwachten van de roedelleider heeft de alpha reu bepaalde voorrechten. Hij alleen mag zich voortplanten, hij mag als eerste eten van een prooi, hij geeft de leiding. Ook als andere volwassen wolven met een plan komen, bijvoorbeeld om op jacht te gaan, zal de alpha reu tijdens de jacht de leiding op zich nemen. Nog een belangrijke taak van de alpha reu is het toetsen van de pasgeboren welpjes. 21 dagen na de geboorte verlaten de welpjes voor het eerst het hol van de moeder. De alpha reu staat de jonkies dan op te wachten en gaat hardhandig met ze om. Niet om ze nu moedwillig pijn te doen maar om te kijken of de welpjes zich kunnen onderwerpen aan de baas, hijzelf dus. Omdat wolven in een roedel leven, en je hebt net gelezen dat welpjes bijna onderaan op de ladder staan moeten ze wel luisteren en zich onderwerpen aan anderen. Kan een jong welpje zich niet onderwerpen dan is hij in wezen associaal en niet geschikt voor het leven in een roedel. De alpha reu bijt zo’n welpje dan ook meteen dood. Onderwerpen ze zich wel aan de alpha reu dan mogen ze gelijk terug naar de teef (moeder). Ook zieke dieren worden gedood of verstoten, omdat zij een gevaar kunnen zijn voor de rest van de roedel. Als de welpjes groot geworden zijn….........De welpjes die door de alpha reu zo hardhandig getest zijn zullen uiteindelijk volwassen worden en dan de roedel verlaten om zelf een familie te beginnen. Om als zelfstandige roedel te overleven moeten ze gehoorzamen aan een harde natuurwet : namelijk het recht van de sterkste. De wolven zijn alleen vruchtbaar in de koudere maanden van het jaar zodat de welpjes altijd in het begin van het voorjaar geboren worden. Dit helpt bij het overleven, echter van de tien geboren welpjes overleven er uiteindelijk maar twee. De rest gaat door een gebrek aan prooi (eten) , door doding door de natuurlijke vijand zoals beren, of als gevolg van inwendige parasieten als wormen. Het voordeel van deze natuurlijke selectie is dat de sterkste wolven in leven blijven en zorgen voor een bijzonder sterk en gezond soort. Afwijkingen waar honden veel last van hebben zoals heupdysplasie of staar aan de ogen, komt bij wolven niet voor. Helaas bestaat bij honden deze natuurlijke selectie niet meer, waardoor niet goede dieren geboren kunnen worden.

De toekomst

De laatste jaren zijn de biologen en andere wetenschappers er steeds meer van overtuigd geraakt dat de wolf een belangrijke functie vervult in de natuur. De taak die de wolf kan vervullen is het in evenwicht houden van het dierlijk leven in de natuur. Gelukkig zijn er wolven gesignaleerd in de bossen van Oost Europa en zijn er steeds meer mensen die inzien dat de wolf een zeer nobel diersoort is.

<< index-pagina >>